Veelgestelde vragen over fitness en voeding

Het advies is minimaal 250 gram groente en 200 gram fruit per dag. Groente is niet beter dan fruit en je kunt ze niet uitwisselen, want ze bevatten verschillende voedingsstoffen.

Lees meer: 10 belangrijke gezondheidsfeiten op een rijtje, Hoeveel koolhydraten per dag om gewicht te verliezen

Kies vooral onverzadigd vet en eet zo min mogelijk verzadigd vet en transvet. Onverzadigd vet helpt je LDL-cholesterol te verlagen en zit bijvoorbeeld in plantaardige olie, noten, avocado en vette vis. Laat daarom ook junkfood, gefrituurd eten en bepaald voorbewerkt voedsel staan.

Lees meer: 10 belangrijke gezondheidsfeiten op een rijtje, Tips voor het maken van gezonde gerechten

Volkoren graanproducten zijn gemaakt van de hele graankorrel, met ook de kiem en de zemelen. Daarin zitten de meeste voedingsstoffen. Uit wit meel zijn de meeste voedingsstoffen juist verwijderd, dus kies liever volkoren brood of pasta.

Lees meer: 10 belangrijke gezondheidsfeiten op een rijtje, Hoeveel koolhydraten per dag om gewicht te verliezen

Water is de beste dorstlesser, en ook koffie en thee zonder suiker zijn een goede keuze. Frisdrank en sportdrank met suiker laat je zo veel mogelijk staan.

Lees meer: 10 belangrijke gezondheidsfeiten op een rijtje, Wat doet frisdrank met je gezondheid?

Langer sapkuren wordt afgeraden, omdat sap niet alle voedingsstoffen bevat die je nodig hebt. Sapkuren en detoxkuren zijn in feite vasten. Drink liever gewoon water, koffie of thee zonder suiker.

Lees meer: 10 belangrijke gezondheidsfeiten op een rijtje

Voor je gewicht is ontbijt in elk geval geen wondermiddel: hoe vaak je eet, maakt voor afvallen niet uit, zolang je minder energie binnenkrijgt dan je verbruikt. Sommige mensen voelen zich zonder ontbijt wel moe of futloos. Heb jij daar last van, neem dan de tijd om te ontbijten.

Lees meer: Is ontbijt de belangrijkste maaltijd van de dag?

Veel dranken met suiker verhogen volgens de Gezondheidsraad de kans op overgewicht en diabetes type 2. Een blikje cola van 0,33 liter bevat al ruim 35 gram suiker. Het advies is daarom zo min mogelijk dranken met suiker te drinken, al is af en toe een glas geen probleem.

Lees meer: Wat doet frisdrank met je gezondheid?

Light bevat minder calorieën, maar staat ook niet in de Schijf van Vijf. Er is niet voldoende bewijs dat zoetstoffen op de lange termijn helpen bij het voorkomen van overgewicht. Light is wel beter voor je tanden dan frisdrank met suiker, al bevat het ook zuren die het tandglazuur kunnen aantasten.

Lees meer: Wat doet frisdrank met je gezondheid?

Eet meer groenten, kies gezonde vetten en let op eiwitten en vezels. Groenten zoals sla, spinazie en broccoli zijn belangrijk voor je vitamines en het advies is minimaal 250 gram groente per dag. Eet je gevarieerd, dan heb je meestal geen vitaminesupplementen nodig.

Lees meer: Tips voor het maken van gezonde gerechten

Voorbeelden zijn een omelet met spinazie en rode peper, een groene salade met tomaat, feta, ei en ongezouten cashewnoten en een wrap met kalkoen, magere kaas en sla. Ook gegrilde of gebakken zalm met asperges en bruine rijst is een complete maaltijd.

Lees meer: Tips voor het maken van gezonde gerechten

Je hebt er langer een vol gevoel van, waardoor je minder snel naar iets anders grijpt. Eiwitten zijn daarnaast belangrijk voor het behoud van je spiermassa en vezels zorgen voor een goede stoelgang. Veel eiwit zit van nature in mager vlees, kip, vis, ei en noten.

Lees meer: Tips voor het maken van gezonde gerechten, Hoe stimuleer je je lichaam om af te vallen?

Ja, je kunt je conditie voor een groot deel beïnvloeden en op peil houden door gezond te eten en voldoende te bewegen. Ook stoppen met roken en beter letten op wat en hoeveel je eet, sturen je conditie en gezondheid de goede kant op.

Lees meer: De Bourgondiër op middelbare leeftijd: geleidelijk zwaarder

Dat is omstreden in de medische wetenschap. Bij mannen zou er ook een soort overgang zijn, de andropauze, met een daling van hormonen. Die daling verloopt veel geleidelijker dan bij de overgang van de vrouw.

Lees meer: De Bourgondiër op middelbare leeftijd: geleidelijk zwaarder

Stofwisseling, ook wel metabolisme, is de naam voor alle chemische processen die tegelijk in je lichaam plaatsvinden. Je stofwisseling zorgt er vooral voor dat voeding wordt afgebroken en energie wordt aangemaakt. Hoe die in rust werkt, hangt onder meer af van je genen en je levensstijl.

Lees meer: Hoe verhoog ik mijn stofwisseling?

Een snelle truc daarvoor is er niet. Je energieverbruik bestaat voor ongeveer 60% uit je rustmetabolisme, ongeveer 30% uit beweging en ongeveer 10% uit voedselvertering. Vooral bewegen en spieropbouw maken verschil, en je stofwisselingssnelheid in rust kun je maar beperkt veranderen.

Lees meer: Hoe verhoog ik mijn stofwisseling?, Hoe stimuleer je je lichaam om af te vallen?

Niet op een manier die je sneller bij je doel brengt, ook niet eiwit, vezels, pepers, azijn of gember. Het verteren van voedsel kost maar een klein deel van je energie, ongeveer 10%, en negatieve calorieën bestaan niet. Het gaat erom dat je minder energie binnenkrijgt dan je verbruikt.

Lees meer: Limoenwater: wat doet het wel en niet?, Hoe verhoog ik mijn stofwisseling?, Wat moet ik doen voor het trainen van een six pack?

Ja, spieren verbruiken energie, dus meer spiermassa helpt, mits je niet meer eet dan je verbruikt. Je stofwisselingssnelheid in rust kun je wel maar beperkt veranderen. Kies een krachtschema dat je volhoudt.

Lees meer: Hoe verhoog ik mijn stofwisseling?, Hoe stimuleer je je lichaam om af te vallen?, Wat moet ik doen voor het trainen van een six pack?

Dat juist bewegen in de ochtend je stofwisseling de rest van de dag verhoogt, kunnen we niet onderbouwen. Beweging is wel ongeveer 30% van je energieverbruik. Het maakt niet uit of je touwtje springt, rent, naar de sportschool gaat of fietst, dus kies iets wat je volhoudt.

Lees meer: Hoe verhoog ik mijn stofwisseling?

Dat ontbijten je stofwisseling opstart en je daardoor de hele dag meer verbrandt, kunnen we niet onderbouwen. In een overzicht van 13 gerandomiseerde studies vielen mensen die ontbeten niet meer af en aten ze per dag juist iets meer. De studies waren kort en van beperkte kwaliteit.

Lees meer: Hoe verhoog ik mijn stofwisseling?

Reken daar niet op. In een overzicht van 13 gerandomiseerde studies vielen mensen die het ontbijt oversloegen gemiddeld 0,44 kilo meer af dan mensen die ontbeten, maar de studies waren kort en van beperkte kwaliteit. Sla je het ontbijt over omdat je bang bent om aan te komen, bespreek dat dan met je huisarts.

Lees meer: Is ontbijt de belangrijkste maaltijd van de dag?

Nee, het maakt voor afvallen niet uit hoe vaak je op een dag eet, zolang je minder energie binnenkrijgt dan je verbruikt. Voor je tanden kun je zelfs beter niet vaker dan 7 keer per dag eten en drinken, waarbij water en koffie of thee zonder suiker niet meetellen.

Lees meer: Hoe verhoog ik mijn stofwisseling?, Hoe vind ik de motivatie om gewicht te verliezen?

Dat kunnen we niet onderbouwen. Hoe vaak je eet, maakt voor afvallen niet uit, zolang je minder energie binnenkrijgt dan je verbruikt. Wel ben je bij erge honger eerder geneigd te veel te eten, dus eet op tijd gewone maaltijden.

Lees meer: Hoe vind ik de motivatie om gewicht te verliezen?

Extra vitamine D helpt je niet aantoonbaar afvallen. Dat het de vetverbranding verhoogt of je resultaten verbetert, kunnen we niet onderbouwen. Een supplement wordt alleen aangeraden aan bepaalde groepen, zoals 70-plussers en mensen die weinig buiten komen.

Lees meer: Hoe stimuleer je je lichaam om af te vallen?, Hoe verhoog ik mijn stofwisseling?, 10 belangrijke gezondheidsfeiten op een rijtje

Dat extra vitamine C of B6 je meer vet laat verbranden, kunnen we niet onderbouwen. Te veel vitamine B6 kan bij langdurig gebruik juist zenuwschade geven. Kies liever voor vis, noten, volkoren granen en veel groente.

Lees meer: Hoe stimuleer je je lichaam om af te vallen?

Nee, om af te vallen moet je minder energie binnenkrijgen dan je verbruikt, dus meer eten levert op zichzelf geen gewichtsverlies op. Het verteren van voedsel kost maar een klein deel van je energie. Kies voor een verantwoord eetpatroon waarbij je geleidelijk afvalt, zonder tekorten aan voedingsstoffen. Eet je heel weinig of ben je steeds banger om aan te komen, bespreek dat dan met je huisarts of zoek hulp via Proud2Bme.nl.

Lees meer: Meer eten voor gewichtsverlies: klopt dat?

Nee, uithongeren is geen geschikt dieet voor de langere termijn en doet je gezondheid en mentale welzijn geen goed. Te veel calorieën schrappen, eventueel met te weinig eiwit, zorgt bovendien voor afbraak van je spiermassa. Probeer je af te vallen door heel weinig te eten of heb je regelmatig eetbuien, bespreek dat dan met je huisarts. Ook op Proud2Bme.nl vind je hulp bij eetproblemen.

Lees meer: Meer eten voor gewichtsverlies: klopt dat?

Nee, probeer honger niet weg te drukken met koffie, pepers of andere middelen en eet gewone maaltijden met eiwitten en vezels. Heb je regelmatig eetbuien, word je steeds banger om aan te komen of eet je heel weinig? Bespreek dat dan met je huisarts. Ook op Proud2Bme.nl vind je hulp bij eetproblemen.

Lees meer: Hoe stimuleer je je lichaam om af te vallen?

Nee, cafeïne is geen afslankmiddel. Voor gezonde volwassenen geldt tot 400 mg per dag als veilig, voor zwangeren tot 200 mg. Probeer je honger dus niet met koffie weg te drukken, maar eet gewone maaltijden met eiwitten en vezels.

Lees meer: Hoe stimuleer je je lichaam om af te vallen?

Sporten is niet het enige antwoord: minder eten én meer bewegen geeft op de lange termijn het grootste gewichtsverlies. Bewegen verbruikt energie en beperkt het verlies van spiermassa als je afvalt. Eet je heel weinig of ben je steeds banger om aan te komen, bespreek dat dan met je huisarts of zoek hulp via Proud2Bme.nl.

Lees meer: Hoe stimuleer je je lichaam om af te vallen?, Meer eten voor gewichtsverlies: klopt dat?

Vaak gaat het om meer eten dan je verbruikt, maar ook medicijnen, hormonen en stress kunnen meespelen. Het komt niet doordat je stofwisseling rond je vijfenveertigste opeens daalt. Onderzoek laat zien dat je energieverbruik, gecorrigeerd voor je lichaamssamenstelling, tussen je twintigste en zestigste stabiel blijft.

Lees meer: De Bourgondiër op middelbare leeftijd: geleidelijk zwaarder

Koolhydraten zijn nodig voor het normaal functioneren van je lichaam, vooral voor de productie van energie. Je kunt ze zien als brandstof die de motor draaiende houdt. Ze zijn in te delen in eenvoudige en complexe koolhydraten.

Lees meer: Hoe kan ik koolhydraten eten en toch afvallen in gewicht?

Eenvoudige koolhydraten laten je bloedsuiker snel stijgen en weer snel dalen, waarna je een hongerig gevoel krijgt. Complexe koolhydraten worden langzamer verbrand, wat zorgt voor een geleidelijkere productie van energie. Ze zitten bijvoorbeeld in spinazie, broccoli, bladgroente, granen en volkoren.

Lees meer: Hoe kan ik koolhydraten eten en toch afvallen in gewicht?

Van koolhydraten op zich kom je niet aan. Je komt aan als je meer calorieën eet dan je verbruikt. Let vooral op frisdrank, koek en snoep, en kies voor volkoren producten, groente, fruit en peulvruchten.

Lees meer: Hoe kan ik koolhydraten eten en toch afvallen in gewicht?

Nee, dat is niet aan te raden. Minder koolhydraten eten kan meehelpen als je daarmee in totaal minder calorieën binnenkrijgt. Kies vooral gezonde varianten, zoals volkoren brood in plaats van wit brood.

Lees meer: Hoe kan ik koolhydraten eten en toch afvallen in gewicht?

Een vaste aanbevolen hoeveelheid bestaat niet, en de Gezondheidsraad geeft ook geen minimum meer. Ter vergelijking: volwassenen in Nederland halen gemiddeld ongeveer 42% van hun energie uit koolhydraten, bij 2.000 kcal per dag zo’n 210 gram. Het gaat bij afvallen om je totale energie: je moet minder binnenkrijgen dan je verbruikt. Word je steeds banger om aan te komen of eet je heel weinig, bespreek dat dan met je huisarts.

Lees meer: Hoeveel koolhydraten per dag om gewicht te verliezen

Begin er niet zomaar aan. Zo’n dieet, met vaak maximaal 50 gram koolhydraten per dag, kan moeheid, misselijkheid, hoofdpijn en haaruitval geven, en de effecten op de lange termijn zijn onbekend. Volg het alleen onder begeleiding van een diëtist, en bij diabetes, een verhoogde bloeddruk of epilepsie alleen onder medische begeleiding. Word je steeds banger om aan te komen of eet je heel weinig, bespreek dat dan met je huisarts of zoek hulp via Proud2Bme.nl.

Lees meer: Hoeveel koolhydraten per dag om gewicht te verliezen, Hoe kan ik koolhydraten eten en toch afvallen in gewicht?, Meer eten voor gewichtsverlies: klopt dat?

Daar lijkt het niet op: van koolhydraten op zich kom je niet aan, je komt aan als je meer calorieën eet dan je verbruikt. Het gaat dus vooral om wat je over de hele dag binnenkrijgt. Let wel op wat je eet, want zoute en zoete snacks kun je in de avond beter laten staan.

Lees meer: Zijn koolhydraten vlak voor het slapen slecht?

Kies bijvoorbeeld noten zoals amandelen, walnoten of pistachenoten, die goede vetten en eiwitten bevatten. Ook hummus met verse groente, zoals komkommer, wortel en selderij, is een goede keuze. Houd de voedingswaarde wel goed in de gaten en laat zoute en zoete snacks staan.

Lees meer: Zijn koolhydraten vlak voor het slapen slecht?

Let vooral op eiwitshakes, smoothies en eiwitrepen. Sommige shakes en smoothies bevatten veel koolhydraten, en sommige repen 40 tot 50 gram, terwijl low-carb repen er 26 gram kunnen bevatten. Kies daarom varianten met weinig calorieën, koolhydraten en suiker.

Lees meer: Hoeveel koolhydraten per dag om gewicht te verliezen

Een gemiddelde snede brood bevat bijna 13 gram koolhydraten, een bagel kan er zelfs 38 gram bevatten. Kies bij koolhydraten bij voorkeur volkoren, want volkoren producten zijn gemaakt van de hele graankorrel.

Lees meer: Hoeveel koolhydraten per dag om gewicht te verliezen

Nee, vers fruit hoort er wel bij. Het advies is minimaal 200 gram fruit en 250 gram groente per dag, en je kunt die niet tegen elkaar uitwisselen. Let vooral op vrije suikers, zoals in frisdrank, koek en snoep.

Lees meer: Hoeveel koolhydraten per dag om gewicht te verliezen

Volwassenen hebben gemiddeld 0,83 gram eiwit per kilo lichaamsgewicht per dag nodig en de meeste mensen krijgen dat al binnen. Producten met extra eiwit zijn dus meestal niet nodig.

Lees meer: Hoe kan ik koolhydraten eten en toch afvallen in gewicht?, Meer eten voor gewichtsverlies: klopt dat?

Voor fanatieke krachtsporters noemt het Voedingscentrum 1,5 tot maximaal 2 gram eiwit per kilo lichaamsgewicht per dag. Meer dan ongeveer 1,6 gram per kilo leverde in onderzoek geen extra spiermassa op. Voor de meeste mensen is dat niet eens nodig, want zij krijgen al genoeg eiwit binnen.

Lees meer: Beste voeding voor spieropbouw, De beste krachttraining supplementen

Nee, speciale eiwitproducten zijn volgens het Voedingscentrum voor sporters niet nodig. Gebruik je er toch een, tel het eiwit dan mee in je dagelijkse hoeveelheid. De samenstelling van eiwitpoeder kan per product verschillen, dus kijk goed op het etiket.

Lees meer: Hoe kan ik mijn spiermassa beter opbouwen?, De beste krachttraining supplementen, Beste voeding voor spieropbouw

Een eiwitshake is geen volwaardige maaltijd, en producten met extra eiwit zijn meestal niet nodig. Wil je er toch een, drink deze dan met water of met magere of halfvolle melk of sojamelk.

Lees meer: Tips voor het maken van gezonde gerechten

Krachttraining is de eerste stap en een onmisbare basis. Het is van belang dat je regelmatig en voldoende zwaar traint en de belasting geleidelijk opbouwt. Daarnaast leveren voldoende rust en gewone voeding de basis.

Lees meer: Hoe kan ik mijn spiermassa beter opbouwen?

Afhankelijk van je trainingsduur is 3 tot 5 dagen per week aan te raden, met een minimum van 40 minuten per keer. Train liever niet langer dan anderhalf uur per keer. Vaker is niet altijd beter, want je spieren hebben ook tijd nodig om te herstellen.

Lees meer: Hoe kan ik mijn spiermassa beter opbouwen?

Rust is een onmisbare factor, want de meeste groei wordt geboekt tijdens rust en herstel van de spieren. Train je meerdere dagen per week, geef je spieren dan genoeg rust. Werk bij voorkeur niet twee dagen achter elkaar met dezelfde spiergroep.

Lees meer: 10 belangrijke gezondheidsfeiten op een rijtje, Hoe kan ik mijn spiermassa beter opbouwen?, Spierpijn voorkomen

Goede keuzes zijn mager vlees, vis zoals tonijn en zalm, eieren, magere yoghurt, peulvruchten en ongezouten noten en zaden. Eieren zijn een goede eiwitbron, maar het Voedingscentrum raadt aan ze niet te vaak te eten. Zorg voor voldoende afwisseling in je eiwitbronnen.

Lees meer: Beste voeding voor spieropbouw, Hoe kan ik mijn spiermassa beter opbouwen?

Bulken is eten voor spiergroei, zoals bodybuilders dat doen. Ze zorgen voor een hogere inname van eiwit, koolhydraten en calorieën dan de dagelijkse benodigdheid, met een matige inname van vet. Voor fanatieke krachtsporters noemt het Voedingscentrum 1,5 tot maximaal 2 gram eiwit per kilo lichaamsgewicht per dag.

Lees meer: Hoe kan ik mijn spiermassa beter opbouwen?

Let vooral op de hoeveelheid suiker en vet, want sommige repen zijn minder gezond dan je misschien denkt. Ze zijn makkelijk als tussendoortje, maar extra eiwit is meestal niet nodig. Ook de hoeveelheid koolhydraten kan flink verschillen.

Lees meer: Beste voeding voor spieropbouw, Hoe zorg ik voor een toename van mijn energie?, Hoeveel koolhydraten per dag om gewicht te verliezen

Eiwit is meestal geen probleem, als je gevarieerd eet met bijvoorbeeld peulvruchten, noten en eventueel eieren en zuivel. Producten met extra eiwit zijn meestal niet nodig. Vegetariërs eten geen vlees en vis, veganisten vermijden alle dierlijke producten, dus ook eieren en zuivel.

Lees meer: Wat zijn de beste vegetarische eiwitbronnen?

Ja, veganisten hebben gemiddeld 1,08 gram eiwit per kilo lichaamsgewicht per dag nodig, tegenover 0,83 gram voor andere volwassenen. Producten met extra eiwit zijn meestal ook dan niet nodig. Veganisten hebben wel een supplement met vitamine B12 nodig.

Lees meer: Wat zijn de beste vegetarische eiwitbronnen?

Peulvruchten zoals linzen en bonen zijn goede bronnen, net als noten en zaden. Ook groente zoals broccoli, spinazie en erwten levert eiwit, en granen zoals volkoren brood, havermout en quinoa ook. Bij zuivelvrije melk verschilt het eiwitgehalte per soort, dus kijk op het etiket.

Lees meer: Wat zijn de beste vegetarische eiwitbronnen?

Het advies is een handje ongezouten noten per dag, ongeveer 30 gram. Noten leveren eiwit en onverzadigde vetten, die je LDL-cholesterol helpen verlagen. Voorbeelden zijn amandelen en ongezouten pinda’s of cashewnoten.

Lees meer: Wat zijn de beste vegetarische eiwitbronnen?

Volg het alleen onder begeleiding van een diëtist. Zo’n dieet is vaak ook koolhydraatarm en kan tekorten veroorzaken, bijvoorbeeld aan B-vitamines, vezels en jodium. De meeste sporters halen het eiwit dat ze nodig hebben gewoon uit hun voeding.

Lees meer: Diëten voor sporters met veel eiwitten

Het Dukan dieet is een proteïnedieet van de Franse dr. Pierre Dukan, met veel proteïnen en minder koolhydraten en vetten. Het heeft vier fasen. Een streng koolhydraatarm dieet volg je alleen onder begeleiding van een diëtist, en bij diabetes of een andere ziekte in overleg met je arts.

Lees meer: Diëten voor sporters met veel eiwitten

Bij een shake dieet vervang je maaltijden door shakes, die meestal vooral uit proteïnen bestaan. Soms vervang je niet alles, maar ruil je een deel van je maaltijden om. Al je dagelijkse voeding vervangen mag niet langdurig zonder professionele begeleiding.

Lees meer: Diëten voor sporters met veel eiwitten

De Gezondheidsraad adviseert volwassenen om wekelijks ten minste twee en een half uur matig intensief te bewegen. Daarnaast zijn spier- en botversterkende activiteiten aan te raden. Kies een schema dat je volhoudt.

Lees meer: 10 belangrijke gezondheidsfeiten op een rijtje, Hoe verhoog ik mijn stofwisseling?

Core-training is een onderdeel van een bodyworkout waarbij je vooral de buik, de rug en het bekken traint. Er wordt vaak getraind met hulpmiddelen zoals dumbbells en een gymbal. Ben je zwanger of net bevallen, overleg dan eerst met je verloskundige, huisarts of fysiotherapeut welke oefeningen geschikt zijn.

Lees meer: Core-training voor een strakke buik

Dat core-training vanzelf een strakke buik oplevert of de darmwerking verbetert, kunnen we niet onderbouwen. Bij pijn in je onderrug is bewegen wel goed, en oefeningen kunnen je rug sterker maken. Ben je zwanger of net bevallen, overleg dan eerst met je verloskundige, huisarts of fysiotherapeut welke oefeningen geschikt zijn.

Lees meer: Core-training voor een strakke buik

Nee, buikspieroefeningen dragen bij aan de opbouw van je buikspieren, maar om ze zichtbaar te krijgen moet eerst het vet op en rond je buik weg. Daarbij helpen cardio, krachttraining en goede voeding. Een six pack is geen maat voor gezondheid. Word je steeds banger om aan te komen of eet je heel weinig, bespreek dat dan met je huisarts of zoek hulp via Proud2Bme.nl.

Lees meer: Wat moet ik doen voor het trainen van een six pack?

Dat hangt af van je schema: je kunt een aantal oefeningen per dag doen of twee keer per week op een langere, intensievere manier. Alleen buikspieroefeningen is niet genoeg, ook krachtoefeningen voor je hele lichaam zijn aan te raden.

Lees meer: Wat moet ik doen voor het trainen van een six pack?

Nee, onderdruk je hongergevoel niet om sneller een six pack te krijgen en eet genoeg om goed te kunnen trainen. Heel weinig eten en veel sporten om af te vallen kunnen juist signalen zijn van een eetprobleem. Bespreek dat dan met je huisarts. Ook op Proud2Bme.nl vind je hulp bij eetproblemen.

Lees meer: Wat moet ik doen voor het trainen van een six pack?

Nee, het is niet mogelijk om alleen plaatselijk vet te verbranden. Een workout zorgt ervoor dat je lichaamsvet als geheel wordt verbrand. Denk daarom aan beweging voor je hele lichaam, zoals hardlopen of fietsen, om calorieën te verbranden.

Lees meer: Wat moet ik doen voor het trainen van een six pack?, Fitnessmythes ontrafelt!

Ja, met het trainen van je onderlichaam verbrand je meer calorieën dan met het trainen van je bovenlichaam. Je bewerkt dan grotere spieren en dus meer spierweefsel, en juist je benen vragen de meeste energie tijdens het sporten.

Lees meer: Oefeningen voor het bovenlichaam vs. het onderlichaam

Probeer squats, lunges en deadlifts om zo veel mogelijk spierweefsel aan te pakken. Blijf bij oefeningen voor je bovenlichaam ook zoveel mogelijk staan, zodat de spieren in je onderlichaam actief blijven.

Lees meer: Oefeningen voor het bovenlichaam vs. het onderlichaam

Bootcamp is een intensieve training van een uur in de buitenlucht, in een kleine groep. De oefeningen variëren van cardio zoals rennen en intervaltraining tot krachttraining en soms rekken en strekken. Oorspronkelijk is het bedoeld als training voor militairen.

Lees meer: Intensief sporten met bootcamp

Voor veel mensen is de variatie een groot pluspunt ten opzichte van een dagelijks halfuurtje op de hometrainer. Het trainen in een groep houdt je bovendien gemotiveerd, waardoor je langer doorgaat dan bij een eigen training.

Lees meer: Intensief sporten met bootcamp

Een obstacle run is een renparcours waarbij je een flink aantal kilometers door modder en over zware obstakels rent. Je klimt bijvoorbeeld over touw en houten muren, gaat onder prikkeldraad door en waadt door sloten. Van oorsprong is het een militaire training.

Lees meer: Obstacle runs

Neem een stevig paar schoenen mee, een plastic zak voor je spullen vol modder en warme kleren om op te warmen na het koude water. Veel mensen beginnen ook ver voor het evenement al met trainen en passen hun voedingsschema daarop aan.

Lees meer: Obstacle runs

Niet helemaal: rennen tegen de wind in of op terrein dat niet vlak is, kost meer energie dan dezelfde afstand op een vlakke loopband. Je spieren moeten dan meer leveren. Hoeveel meer, hangt af van de wind en het terrein.

Lees meer: Fitnessmythes ontrafelt!

Nee, hoe fitter je bent, hoe sneller je lichaam begint met zweten. Iemand met een goede conditie produceert dus meer zweet dan iemand met een slechte conditie.

Lees meer: Fitnessmythes ontrafelt!

Spierpijn komt meestal door overbelasting: je gebruikt een spier te veel, te snel of te vaak. Zelfs de best getrainde atleten kunnen er last van krijgen, het maakt dus niet uit hoeveel je traint.

Lees meer: Spierpijn voorkomen

Rust helpt, net als massage en voorzichtig rekken. Warm op voordat je begint, koel af na het sporten en drink voor, tijdens en na het sporten. Dat een bepaald dieet spierpijn voorkomt, kunnen we niet onderbouwen.

Lees meer: Spierpijn voorkomen

Beter niet bij flinke spierpijn, want dat kan een blessure geven die je nog veel langer uit de sportschool houdt. Werk daarom niet twee dagen achter elkaar met dezelfde spiergroep, zodat je spieren tijd hebben om te herstellen.

Lees meer: Spierpijn voorkomen, Fitnessmythes ontrafelt!

Andere verplichtingen en het lang uitblijven van zichtbaar resultaat zijn grote boosdoeners. Ook resultaten die eerst snel gaan en daarna steeds minder kunnen ontmoedigen. Verveling en eentonigheid zijn met afstand een van de grootste oorzaken.

Lees meer: Hoe vind ik de motivatie om gewicht te verliezen?

Wees redelijk: periodes zonder vooruitgang horen erbij en een afvalmethode zonder tegenslagen bestaat niet. Gaat een training niet lekker, doe het dan rustig aan en plan een extra training in. Je kunt ook even iets anders doen, zoals een wandeling om je hoofd leeg te maken.

Lees meer: Hoe vind ik de motivatie om gewicht te verliezen?

Dat kan: veel mensen realiseren zich niet hoeveel invloed vrienden hebben op hun dagelijkse leven. Het is vaak een stuk gemakkelijker om vast te houden aan je voeding- en trainingspatroon als je omgaat met mensen die hier ook waarde aan hechten.

Lees meer: Hoe vind ik de motivatie om gewicht te verliezen?

Vaak niet, want dat houd je misschien een paar weken vol, waarna je er helemaal klaar mee bent. Begin minder explosief, zodat je je programma makkelijker op de langere termijn volhoudt. Breng ook variatie aan, want verveling is een grote oorzaak van motivatieverlies.

Lees meer: Hoe vind ik de motivatie om gewicht te verliezen?

Zeer strenge diëten zijn haast onmogelijk over de langere termijn vol te houden. Variatie en keuzes binnen je programma zorgen er juist voor dat je niet uitgekeken raakt op waar je mee bezig bent.

Lees meer: Hoe vind ik de motivatie om gewicht te verliezen?

Kijk anders naar je resultaat en focus niet alleen op de kilo’s. Maak een lijst met alle voordelen van sporten, zoals een lekker gevoel naderhand of een goed gevoel omdat je doorzet. Wil je resultaat zien, stel dan een concreet doel, splits dat in kleine stapjes en houd je vorderingen bij op papier.

Lees meer: Sporten is extreem belangrijk voor je. Lees hier waarom de volgende smoezen niet werken.

Dat hoeft niet: minder eten én meer bewegen geeft op de lange termijn het grootste gewichtsverlies. Bij overgewicht zijn sommige sporten, zoals hardlopen, wel belastend voor je knieën en is het risico op blessures groter. Heb je gezondheidsproblemen door je gewicht of een BMI van 35 of hoger, vraag dan eerst advies aan je huisarts of een diëtist.

Lees meer: Sporten is extreem belangrijk voor je. Lees hier waarom de volgende smoezen niet werken.

Nee, er zijn legio sporten waarvan je niet meteen een erg gespierd lichaam krijgt. Maak je je echt zorgen over een te grote spiermassa, dan kan een personal trainer zorgen voor een veilige workout waarvan je niet te breed wordt.

Lees meer: Sporten is extreem belangrijk voor je. Lees hier waarom de volgende smoezen niet werken.

Kies iets dat je lichaam makkelijk kan verteren en dat wel energie geeft. Denk aan bruin brood met jam of kaas, een schaaltje magere yoghurt, fruit zoals banaan of appel, of een plakje ontbijtkoek.

Lees meer: Voor en na het sporten eten: hoe zit het nou?

Leg de focus op eiwitten en complexe koolhydraten, want die leveren de brandstof voor je training. Fruit en groente voldoen voor de complexe koolhydraten, en je kunt ook een volkoren cracker met pindakaas of vetvrije yoghurt met een beetje honing nemen.

Lees meer: Wat is een goede voeding voor en na je training?

Eet bij voorkeur 2 uur voor het sporten geen zware maaltijd meer, anders kunnen maagkrampen ontstaan. Producten als pasta, vlees, aardappelen en vette vis verteert je lichaam langzaam. Voor de vertering zijn bloedtoevoer en zuurstof nodig, terwijl je spieren daar tijdens het sporten ook om vragen.

Lees meer: Voor en na het sporten eten: hoe zit het nou?

Het levert geen voordeel op: in een onderzoek met een dieet maakte het voor de lichaamssamenstelling geen verschil of mensen nuchter of na het eten trainden. Voor gezonde mensen hoeft het geen probleem te zijn. Word je er licht in je hoofd van, eet dan vooraf iets kleins. Heb je diabetes, overleg dan met je arts.

Lees meer: Voor en na het sporten eten: hoe zit het nou?, Fitnessmythes ontrafelt!

Gefrituurde producten, sauzen op basis van room en sauzen met veel kruiden en hete specerijen kun je beter laten staan. Ook sla, broccoli, bloemkool en noten en zaden kunnen een oncomfortabele spijsvertering geven. Sommige mensen zijn daarnaast gevoelig voor melkproducten, prei, ui, ijskoude dranken en koolzuurhoudende dranken.

Lees meer: Te vermijden voeding voor een workout, Voor en na het sporten eten: hoe zit het nou?

Meestal niet, want ze zitten vaak vol zoetigheid en kunnen je maag van streek brengen en soms zelfs diarree geven. Ze geven misschien een snelle energieboost, maar die is van korte duur. Sportdranken op basis van citrus kun je ook vermijden, omdat maagzuur kan opspelen.

Lees meer: Te vermijden voeding voor een workout

Dat kan, maar sommige repen en shakes bevatten veel eiwit en weinig koolhydraten. Merk je dat zoiets vlak voor de training zwaar op de maag ligt, kies dan iets anders. Eiwitten helpen wel bij het herstellen van de spieren.

Lees meer: Te vermijden voeding voor een workout, Wat is een goede voeding voor en na je training?

Vul je reserves aan met gewone voeding, want speciale eiwitrijke producten zijn volgens het Voedingscentrum voor sporters niet nodig. Je lichaam heeft ook koolhydraten nodig, bijvoorbeeld uit fruit, groente of een volkoren cracker. Krijg je honger, stil die dan met een maaltijd die toch al gepland stond.

Lees meer: Wat is een goede voeding voor en na je training?, Voor en na het sporten eten: hoe zit het nou?

Dat kunnen we niet onderbouwen. Na je training kun je je reserves gewoon met voeding aanvullen, en ook speciale eiwitrijke producten zijn volgens het Voedingscentrum voor sporters niet nodig.

Lees meer: Wat is een goede voeding voor en na je training?

Drink voor, tijdens en na het sporten. Vaak wordt alleen tijdens de training water gedronken, maar ook daarvoor is het goed om je vochtniveau op peil te brengen, bijvoorbeeld tijdens of na je maaltijd.

Lees meer: Wat is een goede voeding voor en na je training?, Spierpijn voorkomen

De meeste mensen hebben bij gevarieerde voeding geen supplementen nodig en hebben er ook geen extra gezondheidsvoordeel van. Voor sommige groepen wordt een supplement wel aangeraden: foliumzuur rond de zwangerschap, vitamine D voor bepaalde groepen, vitamine B12 voor veganisten en omega 3 met EPA en DHA voor mensen die geen vis eten.

Lees meer: Welke vitaminen zijn belangrijk om extra te gebruiken?

Bij gevarieerde voeding is een multivitamine niet nodig. Let bij een supplement op de hoeveelheden, want sommige bevatten meer dan de veilige bovengrens. Het Voedingscentrum raadt supplementen met ijzer af, en zwangere vrouwen vermijden supplementen met vitamine A.

Lees meer: Welke vitaminen zijn belangrijk om extra te gebruiken?

Nee, volgens een Cochrane-overzicht is een dagelijks supplement voor de algemene bevolking niet zinvol, want het voorkomt niet dat je verkouden wordt. Via je voeding krijg je meestal voldoende vitamine C binnen. Meer dan 2 gram per dag kan darmklachten of diarree geven.

Lees meer: Welke vitaminen zijn belangrijk om extra te gebruiken?

Een supplement van 10 microgram per dag wordt aangeraden aan kinderen tot en met 3 jaar, mensen met een donkere huidskleur, mensen die overdag weinig buiten komen, vrouwen van 50 tot en met 69 jaar en zwangeren. Voor 70-plussers is dat 20 microgram. Slik niet langdurig grote hoeveelheden, want dat kan kalkafzettingen en nierschade geven.

Lees meer: Welke vitaminen zijn belangrijk om extra te gebruiken?

Vitamine D zorgt dat calcium en fosfor uit eten goed worden opgenomen en is belangrijk voor je botten, spieren en immuunsysteem. Zonlicht is de belangrijkste bron, daarna vette vis.

Lees meer: Welke vitaminen zijn belangrijk om extra te gebruiken?, 10 belangrijke gezondheidsfeiten op een rijtje

Er is geen algemeen advies om extra vitamine B te nemen, behalve B12 voor veganisten. Dat het helpt bij afvallen, stress of wilskracht, kunnen we niet onderbouwen. Te veel vitamine B6 kan bij langdurig gebruik zenuwschade geven, met gevoelloosheid of tintelingen in handen en voeten.

Lees meer: Welke vitaminen zijn belangrijk om extra te gebruiken?, 10 belangrijke gezondheidsfeiten op een rijtje

Met de aanbevolen hoeveelheden zuivel, kaas of verrijkte zuivelvervangers krijg je al ongeveer 80 tot 90% binnen, de rest komt uit andere voeding. Calcium is onmisbaar voor je botten. Meer dan 2.500 milligram per dag kan nierstenen en verkalking geven.

Lees meer: Welke vitaminen zijn belangrijk om extra te gebruiken?

Een supplement met EPA en DHA is een optie als je geen vis eet. Het advies is 100 gram duurzame vis per week, bij voorkeur vette vis. Dat omega 3 stress tegengaat of je stofwisseling een boost geeft, kunnen we niet onderbouwen. Gebruik je medicijnen, zoals bloedverdunners, overleg dan eerst met je arts of apotheker.

Lees meer: Welke vitaminen zijn belangrijk om extra te gebruiken?

Het advies is 11 milligram per dag voor mannen en voor vrouwen na de overgang, en 16 milligram voor vrouwen van 18 jaar tot de overgang, ook als ze zwanger zijn of borstvoeding geven. Neem geen ijzersupplementen op eigen houtje, maar laat je huisarts bepalen of je die nodig hebt.

Lees meer: IJzertekort voorkomen met goede voeding

IJzer zit onder meer in linzen, spinazie, rundvlees, noten, kip en erwten. IJzer uit plantaardige producten neemt je lichaam minder goed op. Eet daarom bij elke maaltijd groente of fruit, want de vitamine C daarin helpt bij de opname.

Lees meer: IJzertekort voorkomen met goede voeding

Het meest voorkomende symptoom is chronische vermoeidheid, al kan moeheid ook veel andere oorzaken hebben. Je kunt ook snel buiten adem zijn, en bloedarmoede kan hoofdpijn, duizeligheid, een flauwvalgevoel, een kloppend hart, zweten en oorsuizen geven. Herken je dit, ga dan naar je huisarts. Die kan met bloedonderzoek kijken of je bloedarmoede hebt en wat de oorzaak is.

Lees meer: IJzertekort voorkomen met goede voeding

Bij haarverlies wordt soms aan ijzertekort gedacht, maar er zijn ook veel andere mogelijke oorzaken. Laat het nakijken bij je huisarts als je je zorgen maakt, in plaats van zelf ijzer te slikken.

Lees meer: IJzertekort voorkomen met goede voeding

Ben je langere tijd moe zonder duidelijke reden, bespreek dat dan met je huisarts. Moeheid kan veel oorzaken hebben, waaronder een ijzertekort. Je huisarts kan met bloedonderzoek kijken of je bloedarmoede hebt en wat de oorzaak is.

Lees meer: Hoe zorg ik voor een toename van mijn energie?, IJzertekort voorkomen met goede voeding

De meeste sporters hebben ze niet nodig: goede training, voldoende rust en gewone voeding leveren de basis. Voorzichtigheid is ook op zijn plaats, want volgens de NVWA bevatten sommige supplementen gevaarlijke of verboden stoffen.

Lees meer: De beste krachttraining supplementen, Hoe kan ik mijn spiermassa beter opbouwen?

Nee, eet je genoeg eiwit, dan krijg je ze al binnen. BCAA staat voor de drie essentiële aminozuren leucine, iso-leucine en valine. Gewone eiwitbronnen leveren de aminozuren die je nodig hebt.

Lees meer: De beste krachttraining supplementen, Hoe kan ik mijn spiermassa beter opbouwen?

Ja, creatine is een goed onderzocht supplement. Volgens de International Society of Sports Nutrition verbetert het de prestaties bij korte, zware inspanning en is het veilig voor gezonde mensen. Heb je een ziekte, gebruik je medicijnen of ben je zwanger? Overleg dan eerst met je arts.

Lees meer: Hoe kan ik mijn spiermassa beter opbouwen?

Groene thee bevat cafeïne, dus je kunt je er wat alerter door voelen, en als drank is het prima. Bij supplementen met groene thee-extract kan 800 mg EGCG per dag samengaan met de eerste tekenen van leverschade.

Lees meer: Hoe zorg ik voor een toename van mijn energie?

Dat ze je stofwisseling een oppepper of boost geven, kunnen we niet onderbouwen. Chia zaden kun je wel aan je voeding toevoegen. Als dorstlesser raadt het Voedingscentrum water aan, en koffie en thee zonder suiker.

Lees meer: Hoe zorg ik voor een toename van mijn energie?

De NVWA raadt wedstrijdsporters aan om producten met een NZVT-keurmerk te kiezen. Volgens de NVWA bevatten sommige supplementen namelijk gevaarlijke of verboden stoffen, die niet altijd op het etiket staan.

Lees meer: De beste krachttraining supplementen

Het Voedingscentrum vindt dat superfoods niet bestaan: de geclaimde gezondheidseffecten zijn over het algemeen niet voldoende onderbouwd. Dat geldt bijvoorbeeld ook voor producten als chlorella en spirulina.

Lees meer: Gojibes: hype of superfood?, Hoe zorg ik voor een toename van mijn energie?

Reken daar niet op: de gezondheidsclaims zijn over het algemeen niet voldoende onderbouwd. Dat chlorella je meer calorieën laat verbranden, kunnen we ook niet onderbouwen. Beide zijn afkomstig van algen.

Lees meer: Hoe zorg ik voor een toename van mijn energie?

Dat is niet onderbouwd: de bes is in onderzoek nog te weinig vergeleken met andere fruit- en groentesoorten. Veel stoffen erin zijn gezond, maar komen ook voor in ander fruit. Het Voedingscentrum vindt dat superfoods niet bestaan.

Lees meer: Gojibes: hype of superfood?

Gojibessen bevatten onder andere de vitaminen B, C en E en de mineralen zink, calcium, ijzer en koper. Veel van de stoffen in de bes komen ook voor in andere soorten fruit.

Lees meer: Gojibes: hype of superfood?

Dat wordt in de media wel beweerd, maar het is onvoldoende onderzocht. Fruit eten hangt wel samen met een lagere kans op bepaalde kankers, al is nog niet duidelijk hoe dat werkt. Waarin de gojibes zich positief onderscheidt van ander fruit, is nog niet bekend.

Lees meer: Gojibes: hype of superfood?

Ja, grote hoeveelheden kunnen misselijkheid en overgeven veroorzaken, en sommige mensen met een voedselallergie krijgen er een allergische reactie van. Gebruik je medicijnen, overleg dan eerst met je arts of apotheker.

Lees meer: Gojibes: hype of superfood?

Ja, kruiden en specerijen zijn een gezonder alternatief om je eten op smaak te brengen dan zout. Denk aan rozemarijn en tijm in een marinade voor gegrilde kip, of oregano in tomatensoep of een saus voor pasta of pizza.

Lees meer: Een nieuwe kijk op je kruidenrekje

Dat is onduidelijk, dus gebruik kaneel niet in plaats van medicijnen. Cassiakaneel bevat coumarine, en bij langdurig gebruik kan dat een aandachtspunt zijn voor mensen met een leverziekte. Als smaakmaker kun je kaneel gerust gebruiken.

Lees meer: Een nieuwe kijk op je kruidenrekje

Dat kunnen we niet onderbouwen. Kurkuma is wel prima als smaakmaker, bijvoorbeeld in rijst. Sterk opneembare curcuminesupplementen kunnen de lever beschadigen, en tijdens de zwangerschap zijn kurkumasupplementen mogelijk niet veilig.

Lees meer: Een nieuwe kijk op je kruidenrekje

Dat is niet aangetoond. Volgens het Amerikaanse NCCIH lijkt knoflook de kans op maagkanker niet te verlagen en is het effect op darmkanker onzeker. Knoflooksupplementen kunnen de kans op bloedingen vergroten, dus overleg met je arts als je bloedverdunners gebruikt.

Lees meer: Een nieuwe kijk op je kruidenrekje

Volgens een Cochrane-overzicht is er onvoldoende bewijs dat knoflook verkoudheid voorkomt of behandelt. Knoflook is dus vooral lekker in je eten, maar het beschermt je niet aantoonbaar tegen verkoudheid.

Lees meer: 10 belangrijke gezondheidsfeiten op een rijtje

Gember kan helpen bij misselijkheid en braken tijdens de zwangerschap, maar overleg dat met je verloskundige of arts. Tegen wagenziekte hielp het in de meeste studies niet. Gebruik je medicijnen, overleg dan eerst met je arts of apotheker.

Lees meer: Een nieuwe kijk op je kruidenrekje

Bij knieartrose hebben supplementen misschien enig effect, maar dat onderzoek is vaak van lage kwaliteit. Gebruik je medicijnen, overleg dan eerst met je arts of apotheker.

Lees meer: Een nieuwe kijk op je kruidenrekje

Dat het schade aan bloedvaten voorkomt, kunnen we niet onderbouwen. Rozemarijn is vooral een lekkere smaakmaker, bijvoorbeeld in een marinade voor gegrilde kip samen met tijm.

Lees meer: Een nieuwe kijk op je kruidenrekje

Limoenwater is vooral een lekkere en goedkope manier om water te drinken. Dat het je stofwisseling op gang brengt of je lichaam reinigt, kunnen we niet onderbouwen. Zuren kunnen je tandglazuur aantasten, dus drink het niet de hele dag door.

Lees meer: Limoenwater: wat doet het wel en niet?

Pers een halve limoen uit in een glas water van 170 tot 230 ml en roer even. Zuren kunnen je tandglazuur aantasten, dus drink het niet de hele dag door.

Lees meer: Limoenwater: wat doet het wel en niet?

Dat limoensap je bloedsuiker regelt, eetbuien voorkomt of je hongergevoel onderdrukt, kunnen we niet onderbouwen. Heb je regelmatig eetbuien, bespreek dat dan met je huisarts.

Lees meer: Limoenwater: wat doet het wel en niet?

Serotonine is een stof in je lichaam die onder meer betrokken is bij je stemming en emoties. Een deel van de medicijnen tegen depressie en angst, de SSRI’s, regelt de hoeveelheid serotonine in de hersenen. Stop niet zelf met zulke medicijnen.

Lees meer: Hoe kan ik mijn serotonine gehalte op een natuurlijke wijze verhogen?

Dat kunnen we niet onderbouwen. Voldoende eiwitten, onverzadigde vetten, bewegen, een goede nachtrust en minder cafeïne zijn wel goed voor je algemene gezondheid en kunnen bijdragen aan een beter humeur. Vervang medicijnen tegen depressie of angst er niet door.

Lees meer: Hoe kan ik mijn serotonine gehalte op een natuurlijke wijze verhogen?

Nee, stop daar niet zelf mee en vervang ze niet door leefstijltips. Als je opeens stopt, kun je klachten krijgen. Je arts maakt samen met jou een afbouwschema.

Lees meer: Hoe kan ik mijn serotonine gehalte op een natuurlijke wijze verhogen?

Word je somberder, word je angstiger of denk je vaak aan de dood, maak dan een afspraak met je huisarts. Heb je plannen om uit het leven te stappen? Bel dan meteen je huisarts, de huisartsenpost of 112. Je kunt ook dag en nacht gratis bellen met 113 of chatten via 113.nl.

Lees meer: Hoe kan ik mijn serotonine gehalte op een natuurlijke wijze verhogen?

Visolie is geen middel tegen somberheid. Bij depressie vond een Cochrane-overzicht een klein effect, dat waarschijnlijk te klein is om voor patiënten verschil te maken. Gebruik je medicijnen, zoals bloedverdunners, overleg dan eerst met je arts of apotheker.

Lees meer: Hoe kan ik mijn serotonine gehalte op een natuurlijke wijze verhogen?

Bewegen kan je humeur een opkikker geven. Bij somberheid noemt Apotheek.nl ongeveer 30 minuten bewegen per dag als iets wat je zelf kunt doen, bijvoorbeeld wandelen of sporten. Word je somberder, maak dan een afspraak met je huisarts.

Lees meer: Hoe kan ik mijn serotonine gehalte op een natuurlijke wijze verhogen?

Neem geen supplement op eigen houtje. Tryptofaan is een essentieel aminozuur dat je lichaam nodig heeft om serotonine te maken, en het zit in gewone eiwitbronnen zoals kalkoen, kip, vis, ei, noten en kaas. Stoffen in supplementen kunnen het effect van medicijnen verzwakken of versterken, dus overleg eerst met je arts of apotheker.

Lees meer: Hoe kan ik mijn serotonine gehalte op een natuurlijke wijze verhogen?

Ja, te veel cafeïne kan onrust geven. Volgens EFSA is tot 400 mg per dag, verspreid over de dag, voor gezonde volwassenen veilig. Vermijd ook alcohol en drugs als je somber bent.

Lees meer: Hoe kan ik mijn serotonine gehalte op een natuurlijke wijze verhogen?

Een goede nachtrust is een van de beste dingen die je voor je lichaam kunt doen. Je hebt er meer energie van en het doet je humeur goed. Ook voor de werking van je stofwisseling is nachtrust van belang.

Lees meer: 10 belangrijke gezondheidsfeiten op een rijtje, Hoe verhoog ik mijn stofwisseling?

Bespreek slaapproblemen met je huisarts, in plaats van zelf supplementen te gaan gebruiken. Houd vaste tijden aan om op te staan en naar bed te gaan. Melatonine wordt gebruikt bij jetlag en slaapproblemen: overleg over het juiste tijdstip en de dosering met je arts, zeker als je diabetes hebt, zwanger bent of borstvoeding geeft.

Lees meer: Hoe kan ik mijn serotonine gehalte op een natuurlijke wijze verhogen?, Hoe verhoog ik mijn stofwisseling?

Met je werkgeheugen, ook wel korte termijn geheugen, onthoud je kort informatie die je net geleerd hebt, zoals een telefoonnummer of afspraak. Je lange termijn geheugen is bedoeld voor het ophalen van informatie uit het verleden, bijvoorbeeld herinneringen uit je kindertijd.

Lees meer: Helpen supplementen voor een beter geheugen?

Met oefeningen kun je bepaalde dingen beter leren onthouden. Dat zulke methoden dementie of alzheimer voorkomen, kunnen we niet onderbouwen. Vergeet je de laatste tijd opvallend veel, bespreek dat dan met je huisarts.

Lees meer: Helpen supplementen voor een beter geheugen?

Volgens het Amerikaanse NCCIH is niet aangetoond dat ginkgo dementie voorkomt of vertraagt: in drie grote studies verlaagde het de kans op dementie niet. Bij mensen met dementie is er misschien een bescheiden effect op de klachten, maar de resultaten zijn niet eenduidig. Ginkgo kan de kans op bloedingen vergroten als je bloedverdunners gebruikt. Gebruik je medicijnen, overleg dan eerst met je arts of apotheker.

Lees meer: Helpen supplementen voor een beter geheugen?

Volgens een Cochrane-overzicht hadden supplementen bij gezonde ouderen geen effect op het denkvermogen. Of ze dementie voorkomen, was in die studies niet onderzocht. Gebruik je medicijnen, zoals bloedverdunners, overleg dan eerst met je arts of apotheker.

Lees meer: Helpen supplementen voor een beter geheugen?, Welke vitaminen zijn belangrijk om extra te gebruiken?

Een Cochrane-overzicht vond geen bewijs dat vitamine E de overgang van lichte geheugenproblemen naar dementie vertraagt of het denkvermogen verbetert, al is dat bewijs beperkt. De meeste mensen krijgen genoeg binnen via hun voeding. Bij mensen die bloedverdunners gebruiken, kan te veel vitamine E de bloedstolling remmen.

Lees meer: Helpen supplementen voor een beter geheugen?

Bespreek het met je huisarts als je de laatste tijd opvallend veel vergeet, want er kunnen verschillende oorzaken zijn. Een multivitamine is hiervoor niet nodig: de meeste mensen hebben bij gevarieerde voeding geen supplementen nodig.

Lees meer: Helpen supplementen voor een beter geheugen?

Wees er voorzichtig mee. De NVWA onderzocht 27 producten: in 8 zaten schadelijke stoffen, waarvan 3 met verboden stoffen, en 9 kwamen bij de aanbevolen dosis boven de 400 milligram cafeïne per dag die EFSA voor volwassenen als veilig ziet. Combineer niet meerdere supplementen.

Lees meer: De beste krachttraining supplementen, Wat is een goede voeding voor en na je training?

Voor gezonde volwassenen geldt tot 400 mg per dag, verspreid over de dag, als veilig, voor zwangeren tot 200 mg. Te veel cafeïne kan een hoge bloeddruk, hoofdpijn en onrust geven.

Lees meer: Hoe stimuleer je je lichaam om af te vallen?, De beste krachttraining supplementen, Hoe kan ik mijn serotonine gehalte op een natuurlijke wijze verhogen?

Het is niet overtuigend aangetoond dat afslankpillen en vermageringsmiddelen werken, en ze kunnen schadelijk zijn. Volgens EFSA kan 800 mg EGCG per dag uit groene thee-extract samengaan met de eerste tekenen van leverschade. Overleg eerst met je arts of apotheker als je medicijnen gebruikt.

Lees meer: De beste krachttraining supplementen

Nee, die raden we niet aan. Het is onzeker wat erin zit: volgens de NVWA bevatten sommige supplementen gevaarlijke of verboden stoffen, en die staan niet altijd op het etiket.

Lees meer: Hoe kan ik mijn spiermassa beter opbouwen?

Ga naar een arts en meld de bijwerking bij Lareb. Te veel cafeïne kan bijvoorbeeld een hoge bloeddruk, hoofdpijn en onrust geven, en sommige stoffen in supplementen kunnen ook hartkloppingen geven.

Lees meer: De beste krachttraining supplementen

Nee, neem geen ijzersupplementen op eigen houtje: het Voedingscentrum raadt supplementen met ijzer af. Te veel ijzer kan maagdarmklachten geven en de lever schaden, en mensen met hemochromatose moeten geen ijzertabletten slikken. Heb je bloedarmoede, dan bepaalt je huisarts of en welke ijzerpillen je nodig hebt. Er kan ook een andere oorzaak achter zitten, zoals langzaam bloedverlies via de maag of darmen.

Lees meer: IJzertekort voorkomen met goede voeding

Ja, een teveel aan vitaminen en mineralen kan schadelijk en gevaarlijk zijn. Te veel vitamine B6 kan bij langdurig gebruik zenuwschade geven, en langdurig grote hoeveelheden vitamine D kunnen kalkafzettingen en nierschade geven. Het beste is dan ook om vitaminen zoveel mogelijk via je voeding binnen te krijgen.

Lees meer: Welke vitaminen zijn belangrijk om extra te gebruiken?, Tips voor het maken van gezonde gerechten

Volgens het Voedingscentrum is er geen bewijs uit goed onderzoek dat zoetstoffen schadelijk zijn voor de gezondheid. De IARC plaatste aspartaam in 2023 in groep 2B, mogelijk kankerverwekkend, maar volgens het Voedingscentrum is een verband niet aangetoond. Mensen met de ziekte PKU moeten aspartaam wel vermijden. Heb je diabetes en vragen over zoetstoffen, bespreek ze dan met je arts of diëtist.

Lees meer: Wat doet frisdrank met je gezondheid?

Ja, stoffen in supplementen kunnen het effect van medicijnen verzwakken of versterken. Neem daarom geen supplement op eigen houtje als je medicijnen gebruikt, maar overleg eerst met je arts of apotheker.

Lees meer: Hoe kan ik mijn serotonine gehalte op een natuurlijke wijze verhogen?, Hoe verhoog ik mijn stofwisseling?

Ginkgo en knoflooksupplementen kunnen de kans op bloedingen vergroten, en te veel vitamine E kan de bloedstolling remmen. Ook bij een supplement met omega 3 overleg je eerst. Gebruik je bloedverdunners, bespreek supplementen dan eerst met je arts of apotheker.

Lees meer: Helpen supplementen voor een beter geheugen?, Een nieuwe kijk op je kruidenrekje, Welke vitaminen zijn belangrijk om extra te gebruiken?

Foliumzuur wordt rond de zwangerschap aangeraden, en vitamine D ook voor zwangeren. Vermijd supplementen met vitamine A, en kurkumasupplementen zijn tijdens de zwangerschap mogelijk niet veilig. Wil je creatine gebruiken, overleg dan eerst met je arts.

Lees meer: Welke vitaminen zijn belangrijk om extra te gebruiken?, Een nieuwe kijk op je kruidenrekje, Hoe kan ik mijn spiermassa beter opbouwen?

Heb je alleen klachten boven de nek, zoals een loopneus of pijnlijke keel, en geen koorts, dan kun je rustig aan sporten. Sport niet bij koorts of griep, en ook niet bij klachten onder de nek, zoals hoesten, benauwdheid of spierpijn. Een infectie kan dan op je hartspier slaan.

Lees meer: Fitnessmythes ontrafelt!

Bel direct 112 als je een drukkende pijn op de borst hebt die ook in rust langer dan 5 minuten duurt. Sport ook niet bij klachten onder de nek, zoals hoesten of benauwdheid, want een infectie kan dan op je hartspier slaan.

Lees meer: Fitnessmythes ontrafelt!

Stop en luister naar je lichaam. Een klein beetje pijn hoeft geen probleem te zijn, maar bij scherpe pijn op bepaalde plekken is het van belang dat je bij de dokter checkt of het niets ernstigs is.

Lees meer: Fitnessmythes ontrafelt!

Neem contact op als de pijn langer dan 3 dagen duurt, als je heftige pijn hebt zonder duidelijke oorzaak of als de pijn begon na het starten met een medicijn, zoals een statine. Bel direct 112 bij spierzwakte waardoor je iets niet meer kunt bewegen, of bij moeite met ademen of slikken.

Lees meer: Spierpijn voorkomen

Bespreek het met je huisarts als je regelmatig eetbuien hebt, steeds banger wordt om aan te komen of heel weinig eet. Ook veel sporten om af te vallen kan een signaal zijn. Hoe eerder je hulp krijgt, hoe beter. Ook op Proud2Bme.nl vind je hulp bij eetproblemen.

Lees meer: Meer eten voor gewichtsverlies: klopt dat?, Hoe stimuleer je je lichaam om af te vallen?, Wat moet ik doen voor het trainen van een six pack?